Dieta dla mamy

Zdrowie matki, a także sposób odżywiania w okresie poprzedzającym ciążę i podczas jej trwania ma decydujące znaczenie dla prawidłowego przebiegu ciąży, optymalnego rozwoju dziecka i jego zdrowia po urodzeniu (także w wieku dorosłym) i jest ważne dla zapobiegania chorobom cywilizacyjnym w ciągu całego życia.

Dlatego tak ważne jest zapewnienie odpowiednich rezerw składników odżywczych w poszczególnych trymestrach ciąży. I tak, w pierwszych trzech miesiącach ciąży zachodzą intensywne podziały komórkowe i synteza DNA, dlatego w tym czasie mama potrzebuje najwięcej: kwasu foliowego, cynku, żelaza i NNKT (niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe). Drugi i trzeci trymest ciąży to czas syntezy składników krwi, (do czego są potrzebne: żelazo, miedź, kw. foliowy, witamina B₁₂)_, następnie składników mózgu i układu nerwowego (NNKT) oraz składników ciała płodu (białko, energia, Ca, Mg).

Ogólnie zalecamy produkty bazujące na piramidzie żywienia. Potrawy i posiłki powinny być przygotowane z produktów świeżych lub mrożonych, wysokiej jakości, z użyciem technologii łatwostrawnych (gotowanie, gotowanie na parze, duszenie, pieczenie). Należy spożywać pięć posiłków dziennie, jak najbardziej urozmaiconych, wzbudzających apetyt i łaknienie.

Dieta powinna być oparta na produktach dostarczających pełnowartościowego białka, witamin i składników mineralnych (mleka i przetworów, jogurtów, kefirów, chudego mięsa, drobiu, ryb, jaj, warzyw, owoców, ciemnego pieczywa, kasz, olejów roślinnych). Należy unikać produktów ciężkostrawnych, tłustych, wzdymających, oczyszczonych, konserwowanych. Kobieta w ciąży powinna pić ok. 2 litrów płynów, w tym: mleko, napoje mleczne, soki, wody mineralne, zupy. Należy unikać mocnej kawy i herbaty, nie pić alkoholu w żadnej postaci, nie palić tytoniu.

Warto też pamiętać, że młoda mama nie powinna „jeść za dwoje”, tak aby po ciąży łatwo wrócić do pierwotnej masy ciała. Zapotrzebowanie energetyczne w ciąży wzrasta o 300 kalorii na dobę w II i III trymestrze ciąży.

Także mama karmiąca piersią powinna zwrócić uwagę na swój sposób odżywiania. W trakcie laktacji zwiększamy więc zapotrzebowanie energetyczne o 500 kalorii na dobę. Zwiększone potrzeby pokarmowe wynikają ze wzrostu gruczołów sutkowych i zmian morfologicznych w komórkach, związanych z przejściem ze stanu nieaktywnego do dużej aktywności produkcyjnej. Podczas laktacji zachodzi duża dzienna synteza białka, tłuszczu i laktozy wydzielanych z mlekiem. Prawidłowe żywienie w czasie laktacji jest więc ważne dla zapewnienia optymalnego składu mleka.

W czasie ciąży i karmienia wskazana jest kontrola masy ciała, aby nie doprowadzać do otyłości. W tym celu młode mamy powinny ograniczać w diecie: potrawy mączne, ciasta, czekoladę, tłuste i ciężkostrawne potrawy. Warto natomiast zwiększyć spożycie warzyw i owoców i wypijać odpowiednią ilość płynów.